Tickets

Nieuw begin of onontkoombaar verval?

BredaPhoto Festival toont the state of the art van de hedendaagse fotografie aan de hand van een internationaal relevant maatschappelijk thema: actueel, prikkelend en op een originele manier getoond. De eerste lijnen voor het thema voor 2020 tekenen zich af met het opstellen van het pamflet. Mohamed Somji, internationaal curator van BredaPhoto, reflecteert op het pamflet.

Economie

Met de bewering dat het model van onbelemmerde economische groei onder druk staat als duurzaam business model, weet ik niet of we aan het begin staan van een radicaal nieuw systeem dat de uitdagingen van ongelijkheid, stijgende armoede en een krimpende middenklasse gaat verbeteren.

Groot kapitaal en de globalisering van multinationals hebben in een korte periode en met succes, de vrije verkiezingen ingeperkt – zoals we zagen met het dereguleren van de campagnefinanciering in de Verenigde Staten van politieke spelers die 100% gefinancierd worden door corporaties en zo de democratie ondermijnen.

Daarnaast is één van de drijvende krachten in de economie van vandaag technologie. Die leidt tot een slinkende werkende klasse omdat hun banen overgenomen worden door de technologische ontwikkelingen. Bovendien laten de Big Tech bedrijven als Apple, Google en Facebook zien hoe makkelijk het is geworden om ons te controleren door de digitale sporen die wij achterlaten.

En als laatste – de keuze om een bewuste consument te zijn is een voorrecht, voorbehouden aan degene die de financiële middelen heeft om amandelmelk of biologische producten te kopen. Het is geen keuze voor de alleenstaande moeder in New Jersey met twee banen die slechts $7,= heeft om een McDonald’s Happy Meal voor haar kinderen te kopen of ander bewerkt junk food.

Politiek

Ik ben het eens dat er verandering in de lucht hangt. De kracht van het populisme stijgt. Tegelijkertijd is er ook hoop wanneer je kijkt naar de “Groene” politieke beweging en het nieuwe denken zoals dat van Alexandra Ocasio Cortez in de VS of Corbyn in het VK. Toch denk ik dat we meer te vrezen hebben dan om naar uit te kijken. We hebben gezien in de VS, Brazilië, Brexit, Duitsland en andere landen hoe politici de economische wanhoop gebruiken om miljoenen mensen te mobiliseren om extreem rechts te stemmen. Dit zal niet snel veranderen – het is alleen te hopen dat diegenen die dit populaire drankje/ boodschap nemen, zullen ontdekken dat de populisten dezelfde politici zijn alleen in een ander jasje. En dit zal nog meer onzekerheid brengen.

Maatschappij

Van alle genoemde domeinen, is het domein Maatschappij de meest veelbelovende en hoop op een nieuwe wereldorde. De MeToo beweging en een intensieve discussie over de dynamiek van macht, zal meer mensen aan het denken zetten die nu nog vastzitten in de gedachte dat de wereld door mannen geregeerd wordt vanuit een racistisch denken.

Maar ook dit kost tijd en roept verzet op en vraagt om een herdefiniëring van de maatschappelijke thema’s en identiteitspolitiek die nodig is. Recent verscheen een reportage gepubliceerd in de Amerikaanse Esquire tijdens de “Black History Month” “Hoe het is om blank te zijn”  https://www.theguardian.com/media/2019/feb/12/esquire-cover-story-american-boy-black-history-month

Er zal een harde strijd gevoerd worden door de gevestigde machthebbers tegen de opkomst van feministen, mensenrechtenorganisaties en de LGBT-gemeenschap. Fotografen en kunstenaars hebben hierin een belangrijke rol om te blijven strijden voor het goede en werk te maken dat vragen oproept, tot denken aanzet en de discussie voedt.

Cultuur

Ik zie een belangrijke beweging in de goede richting en omarm producties zoals ‘Black Panther” en de muziekvideo “This is America” maar vraag me tegelijkertijd af of deze werkelijk bijdragen aan het veranderen van gedrag en houding. Ik wil niet cynisch zijn want ik zie graag dat er nog meer van zulke producties gemaakt worden, maar tegelijkertijd moeten we de vraag stellen. Hoe kunnen we effectief zijn in een wereld die steeds meer polariseert en waar de (culturele) boodschap door technologie en social media zo makkelijk gemanipuleerd kan worden?

Overdenking

Ik ben enthousiast om de nieuwe wereld te verkennen die ieder van ons zal raken en ik vind het een belangrijk thema om te adresseren. Tegelijkertijd moeten we ervoor waken dat we het grote plaatje niet uit het oog verliezen van wat er werkelijk gebeurt en hoe effectief deze veranderingen en verschuiving van het paradigma is voor een grote groep mensen met een verschil in inkomen en geografie. Wat in Nederland relevant is, is in Bangladesh of zelfs in Warschau totaal niet relevant.

Ik ben van mening dat kunstenaars en fotografen meer moeten doen dan alleen documenteren – ze moeten zich kritisch engageren als actieve deelnemer in één of meer domeinen om zo met elkaar bij te dragen antwoorden te vinden op de vragen die in het pamflet gesteld worden.

Mohamed Somji

International Associated Curator BredaPhoto Festival